Қазақстандық инженерлік ғылымның жетістіктері халықаралық кәсіби қауымдастық тарапынан жоғары бағаланды. Елордадағы ең ірі инфрақұрылымдық жобалардың бірі – жеңіл рельсті көлік (LRT) құрылысына қатысқан Қазақстан көпсалалы қайта құру және даму институты (ҚазКҚДИ) мамандарының көпжылдық ғылыми еңбегін қытайлық серіктестер ерекше атап өтті.
Ғылыми зерттеулерге қосқан үлесі мен табысты ынтымақтастығы үшін Қытайдың құрылыс консорциумы институтқа жіксіз рельстің титаннан жасалған естелік үлгісін табыстады. Бұл сыйлық қазақстандық ғалымдардың кәсіби біліктілігіне көрсетілген жоғары сенімнің белгісі болды. Олардың ғылыми зерттеулері мен инженерлік шешімдері күрделі көлік нысанының сенімділігі мен қауіпсіздігін қамтамасыз етуге елеулі үлес қосты.
Бұл жетістіктің әлемдегі жетекші ғылыми-білім беру орталықтарының бірі – Қытайдың Бейжің қаласындағы Цинхуа университеті (Tsinghua University) тарапынан мойындалуы ерекше маңызға ие. Қытай ғылыми қауымдастығының өкілдері ҚазКҚДИ директоры, техника ғылымдарының докторы, Әбілқас Сағынов атындағы Қарағанды техникалық университетінің профессоры Жмагул Нугужиновқа құрылыс нысандары сенімділігінің теориялық негіздерін дамытуға қосқан елеулі үлесі мен көпжылдық ғылыми-зерттеу еңбегі үшін алғыс білдірді. Қазақстандық ғалымның жетістіктеріне құрмет ретінде оған Қытайдың азаматтық құрылыс саласындағы ғылыми қауымдастығы атынан естелік сыйлық табысталды.
Осындай беделді ғылыми орталықтың мойындауы бұл оқиғаның халықаралық деңгейдегі маңызын арттыра түседі. Цинхуа университеті әлемдегі үздік 15 жоғары оқу орнының қатарына кіреді. Атап айтқанда, Times Higher Education World University Rankings 2027 рейтингінде 11-орынға, ал QS World University Rankings 2027 рейтингінде 14-орынға ие. Университет Азиядағы жетекші жоғары оқу орындарының бірі саналады және инженерлік ғылым, құрылыс пен заманауи технологиялар саласындағы жетістіктерімен әлемге танылған.
ҚазКҚДИ институты Астанадағы LRT құрылысына 2017 жылдан бері ғылыми-техникалық сүйемелдеу жұмыстарын жүргізіп келеді. Осы уақыт ішінде Жмагул Нугужинов жетекшілік ететін ғалымдар тобы құрылыс конструкцияларының беріктігін, қолданылатын материалдардың сапасын, эстакадалар мен рельс жолдарының сенімділігін бағалауға бағытталған ауқымды зерттеулер жүргізді. Инженерлік шешімдердің қауіпсіздік талаптарына сәйкестігіне, Қазақстанның климаттық ерекшеліктерін ескеруге және отандық құрылыс нормаларын Қытай стандарттарымен үйлестіруге баса назар аударылды.
Бірлескен ғылыми жұмыстың нәтижелерін талқылауға 14–15 қазанда Назарбаев Университетінде өткен RISE2026 халықаралық ғылыми конференциясы маңызды алаң болды. Конференция Қазақстан мен Қытайдың жетекші ғалымдарын, зерттеушілерін және құрылыс саласының мамандарын біріктірді. Оған LRT жобасын жобалау және салу жұмыстарына қатысқан компаниялардың өкілдері, Цинхуа университеті, Шэньчжэнь университеті және басқа да ғылыми-инженерлік ұйымдардың мамандары қатысты.
Конференцияның ғылыми комитетінің мүшесі Жмагул Нугужинов Астанадағы LRT желісін мысалға ала отырып, бірегей құрылыс нысандарының сенімділігін қамтамасыз ету жөніндегі зерттеу нәтижелерін ұсынды. Ғалымның баяндамасында қазақстандық мамандардың күрделі инженерлік міндеттерді шешудегі тәжірибесі көрсетіліп, ірі инфрақұрылымдық жобаларды жүзеге асыруда ғылыми сүйемелдеудің маңызы кеңінен талқыланды.
ҚазКҚДИ институты қызметінің халықаралық деңгейде мойындалуы – Қазақстанның ғылыми әлеуетінің жоғары екенінің айқын дәлелі. Отандық зерттеушілердің Астанадағы LRT құрылысына қатысуы қазақстандық инженерлік мектептің техникалық тұрғыдан күрделі нысандарды ғылыми сүйемелдеуге қажетті білімі мен тәжірибесі бар екенін ғана емес, халықаралық ғылыми-технологиялық ынтымақтастықты дамытуға да елеулі үлес қосып отырғанын көрсетеді.
Бұл жетістік Әбілқас Сағынов атындағы Қарағанды техникалық университеті үшін де айрықша мәнге ие. Университеттің ғылыми кадрлары елдің стратегиялық маңызы бар инфрақұрылымдық жобаларын жүзеге асыруға атсалысып, отандық инженерлік ғылымның халықаралық беделін нығайтуға үлес қосып келеді.
