Басыбайлы сульфидтер

Перит Молибденит
Марказит Галенит
Халькопирит Сфалерит

Бұл элементтердің қоспалары негізінен металл мен күкірт болып табылады. Сульфидтер тау жыныстарын жасамйды, бірақ түсті және қара металдар кендері ретінде практикалық түрде қызықтырады. Осы кластың минералдарына ерекше белгісі металликалық жарқын (сфалериттен басқа) және қара сызық болып табылады. Сульфидтер ашық емес. Енді олардың біреуін қарастырайық.

ПИРИТ-сұр немесе темір колчедан. Алтындай сары немесе сабан түсті, қара,  ұнтағында жасыл реңі бар. Жылтыры қатты, металликалық, ашық емес. Сынығы түзу емес, қабыршақты, бірауыздылығы аяқталған емес, қаттылығы 6-6,5, салмағы ауыр. Түйіршікті немесе тілім масса, радикалды-сәулелі құрылымдағы дөңгелек конкреция, сонымен қатар куб формасындағы шегінде параллель сызықпен кристалдардың  түрінде кездеседі.

Жарқын алтындай түсімен, жоғары қаттылық пен шеттеріндегі  сызықпен кристал формасымен ерекшеленеді. Пайда болуы байланыс-метаморфтық, гидротермальды, шөгінді жыныстардағы жануарлар мен өсімдіктердің қалдықтар шіруінде сирек пайда болады.

Химиялық құрамы бойынша марказит пиритке ұқсас болып келеді. Бірақ пиритке қарағанда маркозиттің кристалдық құрылысы басқаша болады және ол сәлелі тұтасқан бөліктер немесе кристалдардың және иректі болып келеді. Жаңа сынық бөлігінде маркозиттің түсі жасыл болып келеді, ол пиритке тән қасиет емес.

Без рубрики